Αρχική

Ιστορικά της Ραψάνης

Ο Μορφωτικός Σύλλογος

Εκδηλώσεις

Μ. Καραγάτσης

Μουσική

Τα νέα μας

Επικοινωνία

   Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα της

   ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΡΑΨΑΝΗΣ

Τα νέα μας

Αναρτήθηκε: Τετάρτη 21.5.2017

Μνημείο θρησκευτικό και ιστορικό η Μονή Αγίων Θεοδώρων

 

Η πρόσκληση για την εκδήλωση στη Μονή των Αγίων Θεοδώρων.

 

 


Αναρτήθηκε: Τετάρτη 24.8.2016

 Η Ραψάνη μέσα από τις σελίδες της Ιστορίας


   
Η Ραψάνη, πόλος έλξης πολλών επισκεπτών, διατηρεί αρκετά στοιχεία ενός παραδοσιακού χωριού, τα οποία αν κανείς παρατηρήσει προσεκτικά, θα διαπιστώσει τα ίχνη μιας άλλοτε ακμάζουσας κοινότητας, η οποία ακολούθησε τη μοίρα όλων των ορεινών χωριών, της εγκατάλειψης και της παρακμής. Στους δρόμους όμως, στα σοκάκια της, στα σπίτια, στις αυλές, στις πλατείες, στις βρύσες, στις εκκλησιές, στα εξωκλήσια, στα μοναστήρια, όπου εκτυλίσσονται σκηνές της καθημερινότητας, αυτά τα ίχνη του παρελθόντος είναι ορατά. Και επειδή δεν υπάρχει το σήμερα δίχως το χτες, αν στηθούν γέφυρες, ίσως μέσα στο παρόν, διαμορφωθεί το μέλλον με τη γνώση του παρελθόντος.
Κρίναμε σκόπιμο λοιπόν, με όχημα την ιστοσελίδα του Συλλόγου (http://www.rapsani.gr/pages/2-istoria.htm) και την σύνδεσή της με το facebook να ξετυλίξουμε την ιστορία της Ραψάνης, στοχεύοντας να ικανοποιήσουμε τον συνειδητοποιημένο επισκέπτη, ο οποίος, πριν γνωρίσει ένα τόπο ή αφού τον επισκεφθεί, ενδιαφέρεται να μάθει την ιστορία του. ’λλωστε οι περισσότεροι τουριστικοί οδηγοί παρουσιάζουν την ιστορία ενός χωριού ή πολύ συνοπτικά ή την αγνοούν. Είναι όμως συχνό φαινόμενο, πολλοί επισκέπτες να ζητούν από τους ντόπιους πληροφορίες για μια εκκλησία ή ένα μοναστήρι, για ένα κτίσμα, για ένα μνημείο….. και να εισπράττουν το αμήχανο χαμόγελο της άγνοιας ή μισόλογα.
Αναζητήσαμε όλο το μέχρι στιγμής υπάρχον υλικό που αφορά τη Ραψάνη σε περιοδικά θεσσαλικού ενδιαφέροντος, σε βιβλία που κατά καιρούς εκδόθηκαν, σε πρακτικά Συνεδρίων που διοργανώθηκαν, σε περιοδικά που ο Μορφωτικός Σύλλογος Ραψάνης εξέδωσε, σε φωτογραφίες του αρχείου του Συλλόγου και της Δημοτικής Βιβλιοθήκης, αλλά και σε σύγχρονες. Όλο αυτό το υλικό που προέκυψε σε διαφορετικά χρονικά διαστήματα, έδινε μια αποσπασματική εικόνα της ιστορίας του χωριού. Όταν όμως ξεδιπλώθηκε και ομαδοποιήθηκε διαπιστώσαμε την πολυδιάστατη ιστορική καταγραφή και την πλούσια θεματολογία, με αποτέλεσμα να μην απευθύνεται μόνο σε επισκέπτες, αλλά και σε όσους έχουν ιστορικά και ερευνητικά ενδιαφέροντα, παρέχοντας έτσι τη δυνατότητα να γνωρίσουν τον τόπο μέσα από ένα πλούσιο υλικό, έγκυρο και πρωτογενές και να επιλέξουν ότι τους είναι ενδιαφέρον.
     ’λλη διαπίστωση μας ήταν ότι η κατεξοχήν καλλιέργεια-το αμπέλι-είναι ως θέμα πολύ φτωχό σε υλικό, γι αυτό χρειάζεται περισσότερη διερεύνηση, όπως και άλλα θέματα τα οποία θα παρουσιάσουμε αργότερα.
     Στόχος μας δεν είναι η διαμόρφωση μιας τοπικιστικής αντίληψης ή ο υπερτονισμός της προσφοράς των άξιων προσωπικοτήτων που έδρασαν στο χώρο, αλλά μέσα από την ποικιλία των κειμένων να αναδειχθούν οι λόγοι που επέτρεψαν στην κοινότητα της Ραψάνης και στους πρωταγωνιστές της να έχουν επιτυχή σταδιοδρομία. Ερωτήματα όπως: γιατί τότε και όχι τώρα, γιατί εδώ και όχι αλλού, γιατί η παρακμή, γιατί η αδιαφορία, μπορούν να θέσουν γόνιμο προβληματισμό για το μέλλον, με βασικό ερώτημα: μήπως τελικά υπάρχει πολιτιστικό κεφάλαιο που μπορεί να ωθήσει και σε οικονομική ανάπτυξη;
θεματικές ενότητες με βάση τα κείμενα που προς το παρόν συγκεντρώθηκαν είναι οι εξής:
     • Ιστορία του χωριού
     • Τοπωνύμια
     • Επώνυμα
     • Παιδεία
     • Αγωνιστές του 1821
     • Επανάσταση 1878
     • Εθνική Αντίσταση
     • Οικονομική ζωή (εμπόριο, παραγωγικές δυνάμεις..)
     • Κοινωνική ζωή- ήθη και έθιμα
     • Δημοτικά τραγούδια
     • Αρχιτεκτονική (σπίτια, βρύσες, καλντερίμια..)
     • Εκκλησίες, Μοναστήρια
     • Λογοτεχνία
     Θεωρούμε υποχρέωσή μας να ευχαριστήσουμε για την παραχώρηση των κειμένων τον κ. Διονύσιο Βαλαή, Αναπληρωτή Καθηγητή του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, την κ. Ευγενία Μπουρνόβα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Παν/μίου Αθηνών (τα αποσπάσματα όπου υπάρχει η κίτρινη ένδειξη επί του κειμένου, είναι από το βιβλίο της «Ιστορική Δημογραφία και Ιστορία της Καθημερινότητας στη Ραψάνη από το 1900 έως το 1950»), την κ. Χάιδω Πανταζή, βιβλιοθηκονόμο της Βιβλιοθήκης της Ραψάνης για την παραχώρηση των φωτογραφιών και τον κ. Κώστα Σπανό, διευθυντή του Θεσσαλικού Ημερολογίου, ο οποίος μας έδωσε την άδεια για την δημοσίευση των κειμένων που εμπεριέχονται σ’ αυτό.
     Κι εδώ αξίζει να τονίσουμε τον τόσο σημαντικό ρόλο του Θεσσαλικού Ημερολογίου στην εξαντλητική ιστορική έρευνα που αφορά την τοπική ιστορία. Η πληθώρα των εργασιών που αφορούν τη Ραψάνη αποκαλύπτει την επίμονη και επίπονη προσπάθεια των ερευνητών για την αναζήτηση πρωτογενούς αρχειακού υλικού, άγνωστου και ανεκμετάλλευτου, το οποίο βρίσκεται σε βιβλιοθήκες και αρχειακές συλλογές της χώρας. Η πλούσια θεματολογία δίνει τη δυνατότητα στον καθένα που ενδιαφέρεται να παρατηρήσει, να γνωρίσει, να φανταστεί, να περιγράψει, να κρίνει και να συγκρίνει πρόσωπα και γεγονότα του παρελθόντος, ώστε να κατανοήσει καλύτερα την πραγματικότητα του παρόντος.
     Επειδή στην παρουσίαση πολλών κειμένων που προέρχονται από το Θεσσαλικό Ημερολόγιο εμφανίζονται μόνον οι τίτλοι των εργασιών και τα ονόματα των συγγραφέων, παραθέτουμε έναν πλήρη κατάλογο, στον οποίο εμπεριέχονται και τα τεύχη του Θεσσαλικού Ημερολογίου, όπου μπορεί κανείς να αναζητήσει και επιπλέον πληροφοριακό υλικό, μια και δεν είναι δυνατόν να συμπεριληφθούν όλα τα κείμενα στην ιστοσελίδα. Στον κατάλογο αυτό, υπάρχουν επίσης δημοσιευμένες πολλές μελέτες με έμμεσες αναφορές στη Ραψάνη, αλλά και στις γύρω περιοχές (Τέμπη, Αμπελάκια, Κρανιά…).
     Παραθέτουμε επιπλέον και 2 ηλεκτρονικές διευθύνσεις όπου μπορεί κανείς επίσης να αναζητήσει επιπλέον υλικό:
     http://ir.lib.uth.gr/bitstream/handle/11615/20586/article.pdf?sequence=1&isAllowe που αφορά τα Θεσσαλικά Χρονικά και το Λεύκωμα που εξέδωσε η Δρυάς με τίτλο «Ο Κάτω Όλυμπος μέσα από το φακό του Γιώργου Γιαννούκα στην ηλεκτρονική διεύθυνση:
     http://www.dryas.eu/wp-content/uploads/2011/08/dryas_ekdosis/lefkoma_23x27.pdf

Πίνακας με αλφαβητική σειρά των συγγραφέων που
δημοσίευσαν τις μελέτες τους στο Θεσσαλικό Ημερολόγιο

     ΑΣΠΡΑΚΗ ΓΑΒΡΙΕΛΛΑ
Χώρος και δόμηση της συλλογικής ταυτότητας. Η περίπτωση της Ραψάνης, 34 (1998) 237-240.
     ΓΙΑΝΝΟΥΧΟΥ ΕΥΓΕΝΙΑ
Κλεφταρματολοί της Θεσσαλίας και του Ασπροποτάμου, σύμφωνα με τα απομνημονεύματα του Ν. Κασομούλη, 65 (2014) 241-264.
     ΔΑΛΑΜΠΥΡΑΣ ΣΤΕΦΑΝΟΣ
Το μοναστήρι των Αγ. Θεοδώρων της Ραψάνης. Αρχιτεκτονική-ζωγραφική, 4 (1983) 65-79.
     ΔΟΥΜΑΚΗΣ ΘΑΝΑΣΗΣ
1) Τα γεγονότα στον όρμο της Καρίτσας και στο λιμάνι της Σκοπέλου, τον Ιούνιο και τον Αύγουστο του 1827, 55 (2008) 165-170.
2) Η συντροφία των ραψανιωτών εμπόρων στα τέλη του 18ου - αρχές του 19ου αι., 57 (2010) 189-192.
3) Ο ραψανιώτης αγωνιστής Θεμιστοκλής Ν. Δομούζας μέσα από δύο δημοτικά τραγούδια, 59 (2011) 209-214.
4) Το Ημερολόγιον του ραψανιώτη ελληνοδιδασκάλου Ιωάννη Αθ. Δουμακή (1869-1952), 60 (2011) 193-220.
5) Το Ημερολόγιον του ραψανιώτη ελληνοδιδασκάλου Ιωάννη Αθ. Δουμακή (1869-1952). Τα απομνημονεύματα της εκστρατείας και πολέμου του έτους 1897, 61 (2012) 221-236.
6) Νεότερα για την επανάσταση του Ολύμπου του 1878 από τον ραψανιώτη Απόστολο Ν. Μπέτσιο, 62 (2012) 137-144.
7) 9) Η δράση του Ραψανιώτη Αναστ. Ελαιώνος κατά την Επανάσταση του 1821, 64 (2013) 145-156.
8) Οι ολύμπιοι οπλαρχηγοί Δήμος Τζαχείλας και Διαμαντής Νικολάου στις Βόρ. Σποράδες (φθινόπωρο 1832), 65 (2014) 113-124.
9) 4 ανέκδοτα έγγραφα του 1828 για τους ολύμπιους αγωνιστές Χρ. Περραιβό, Αναστ. Ελαιώνα και Τόλιο Λάζου, 67 (2015) 12-16.
10) Οι ραψανιώτες αγωνιστές του 1821 Μήτρος και Νικόλαος Λιακόπουλοι, 69 (2016) 133-152.
11)Τα τοπωνύμια της Ραψάνης, 66 (2014) 273-302.
     ΚΑΝΔΗΛΑ ΙΟΥΛΙΑ
Ο ρόλος και η συμβολή του επισκόπου Πλαταμώνος Αμβροσίου Κασσάρα στη λειτουργία της Μανιαρείου Σχολής των Αμπελακίων, 55 (2008) 177-216.
     ΛΑΦΑΖΑΝΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ
Λαρισαίοι χορηγοί εκδόσεων στα χρόνια του ελληνικού Διαφωτισμού
(από την Ραψάνη, Καλλιπεύκη, Αμπελάκια) [΄Ιβος Δροσινός, Σφάρτζ και Συντροφία, Δρόσος Κομνηνός, Δημήτριος Ευθυμίου], [Ελευθέριος Μιχαήλ], (Στέργιος Χατζηκώστας), Αμπελάκια, 53 (2008) 315-324.
     ΜΠΑΡΜΠΑΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ
1) Τα πρώτα εμπορικά παραπήγματα στην ολύμπια πλευρά-Αγία Παρασκευή Τεμπών, όπως αποδεικνύεται μέσα από μισθωτήρια συμβόλαια, 67 (2015) 203-208.
2) Τρία προικοσύμφωνα από τους Γόννους και την Ραψάνη (1895, 1909, 1919), 61 (2012) 297-304.
3) Δύο προικοσύμφωνα ραψανιωτών. Ενός γιατρού και ενός βουλευτή (1893), 62 (2012) 285-296.
4) Το προικοσύμφωνο του πολιτικού Γεωργίου Α. Ροδοπούλου (9.11.1890), 63 (2013) 321-340.

     MΠΑΣΛΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ
Μία σύντομη περιδιάβαση στην ιστορία των χωριών του Κάτω Ολύμπου, 57 (2010) 309-317
     ΜΠΛΕΤΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ
Το βραχοπαλίμψηστο των Τεμπών και ο ασεβής Λατίνος, 26 (1994) 207-208.
     ΝΙΚΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗΣ
Ο ελληνοτουρκικός πόλεμος του 1897 όπως τον είδε ο Ραψανιώτης Κων. Παπακώστας, 31 (1997) 75-79.
     ΠΑΡΙΣΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ
1) Η Σχολή της Ραψάνης, 1750-1833, 5 (1983) 81-85.
2) Τα επώνυμα της Ραψάνης, 1758-1881, 7 (1984) 25-29.
     ΣΑΪΤΗΣ ΚΩΣΤΑΣ
Η πνευματική-εκπαιδευτική αναγέννηση στη Θεσσαλία και στη Ραψάνη τον ΙΗ΄ αιώνα και ο μελουργός Αναστ. Ραψανιώτης, 65 (2014) 99-112.
     ΣΔΡΟΛΙΑ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ
Οι εκκλησίες της Ραψάνης και η Μονή των Αγίων Θεοδώρων 68 (2015)
     CAMARIANO - CIORAN ARIADNA (μετ. Gino Polese)
Ο Ραψανιώτης Δημ. Π. Γοβδελάς δάσκαλος στην Ακαδημία του Ιασίου, 1808-1811 και 1816-1821, 29 (1996) 115-128.
     CLARKE EDWARD DANIEL (μετ. Ελένη Γαλανούλη)
1) Ταξίδι στη Θεσσαλία το 1801. Φάρσαλος, Παλαιοφάρσαλος, Λάρισα, Τέμπη, 64 (2013) 3-16.
2) Ταξίδι στη Θεσσαλία το 1801. Κοιλάδα των Τεμπών-Αμπελάκια-Πλαταμώνας, 65 (2014) 17-32.
     ΕCKENBRECHER G. v. (μετ. Γιώργος Παπασωτηρίου)
Στην Κοιλάδα των Τεμπών και στον Κάτω Όλυμπο το 1848, 61 (2012) 312-316.
     GELL WILLIAM (μετ. Αλέξης Γαλανούλης)
Οδοιπορικό στη Θεσσαλία το 1805. Από το Τσουλάρ (Μελία) στη Λάρισα, Τέμπη, Αμπελάκια, Νεμπεγλέρ (Νίκαια), Φάρσαλα, Δομοκός, 47 (2005) 209-220 .
     HEUZEY LEON (μετ. Gino Polese)
Τα χωριά του θεσσαλικού Ολύμπου στα 1860, 13 (1988) 17-56.
     RODD RENNEL (μετ. Αλέξης Γαλανούλης)
Επίσκεψη στην Κοιλάδα των Τεμπών, 54 (2008) 129-134.
     TOZER H. F. (μετ. Αλέξης Γαλανούλης)
Περιήγηση στη Θεσσαλία το 1869.
1) Περιήγηση στον Κάτω ΄Ολυμπο, Μονή του Σπαρμού, Λίμνη της Καλλιπεύκης, Οι αρματολοί και οι κλέφτες του Ολύμπου, Ο Aλή πασάς διώκτης των κλεφτών, 40 (2001) 3-28.
2)Τα Τέμπη και η ΄Οσσα, Αμπελάκια, Κοιλάδα των Τεμπών, Μονή του Οικονο-μείου, Αγιά, 41 (2002) 28-46.
 


Αναρτήθηκε: Δευτέρα 11.4.2016 

O Μορφωτικός  Σύλλογος Ραψάνης συγχαίρει τη βιβλιοθηκονόμο της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Ραψάνης του Δήμου Τεμπών, Χαϊδω Πανταζή

 

   Το Ελληνικό Τμήμα της  Διεθνούς Οργάνωσης Βιβλίων για τη Νεότητα ( ΙΒΒΥ)  – Κύκλος του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου, ανακοίνωσε το Σάββατο 2 Απριλίου 2016, στην ετήσια εκδήλωση για την Παγκόσμια Ημέρα Παιδικού Βιβλίου στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων, τα ετήσια βραβεία του σε φυσικά πρόσωπα και φορείς, που με τη δράση τους καλλιεργούν τη φιλαναγνωσία.

 Το βραβείο σε βιβλιοθηκονόμο που προωθεί συστηματικά και αποτελεσματικά την παιδική/νεανική λογοτεχνία και την καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας απονεμήθηκε  από κοινού στην Χάιδω Πανταζή, βιβλιοθηκονόμο στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Ραψάνης του Δήμου Τεμπών και στον Αθανάσιο Κουρόγλου, βιβλιοθηκονόμο στις Παιδικές Βιβλιοθήκες Δ.Ο.Π.Α.Κ. Δήμου Καρδίτσας. Αθλοθέτης: Εκδόσεις ΛΙΒΑΝΗ Έπαθλο: Βιβλία αξίας 500 ευρώ

  Ο Μορφωτικός Σύλλογος Ραψάνης συγχαίρει τη  Χάιδω Πανταζή, για τις προσπάθειες που καταβάλλει με στόχο  την καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας. Είναι γνωστό από έρευνες ότι ο  έλληνας μαθητής δεν έχει σχέση  με τη βιβλιοθήκη, διότι ούτε το σχολείο, ούτε η οικογένεια εντάσσουν στην καθημερινότητά τους την επίσκεψη στη  βιβλιοθήκη του τόπου όπου ζουν.  Γι΄αυτό λοιπόν, όταν υπάρχει ένας χώρος που παίζει   βασικό ρόλο στα παιδευτικά πράγματα, με στόχο  την επαφή του παιδιού  με το βιβλίο μέσα από το παιγνίδι και όχι μόνον, οφείλουμε να αναγνωρίσουμε την προσπάθεια,  να επικροτήσουμε τη δημιουργικότητα και το μεράκι και να ευχηθούμε την συνέχεια των δραστηριοτήτων που ανοίγουν δρόμους στη φαντασία και τη γνώση.    

 


Αναρτήθηκε: Τετάρτη 6.4.2016 

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΟ ΔΑΣΟΣ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΘΕΟΔΩΡΩΝ……

 

   Οι πρόσφατες αντιπαραθέσεις που προέκυψαν με αφορμή την υλοτόμηση του δάσους των Αγίων Θεοδώρων και η τοποθέτηση στη Βουλή του αναπληρωτή υπουργού Περιβάλλοντος κ. Τσιρώνη, δημιουργούν έντονο προβληματισμό και προϋποθέσεις  διαλόγου. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση, αν επιδιώξει το  διάλογο ανταποκρινόμενη  στην  πρόκληση, μπορεί με  στοχευμένες ενέργειες  να ανοίξει νέους δρόμους ανάπτυξης για την περιοχή.

   Βασικό πλεονέκτημα της Ραψάνης είναι ότι το φυσικό οικοσύστημα της είναι ενταγμένο στο δίκτυο Natura  2000 και μάλιστα στους δημοσιευμένους στο διαδίκτυο ψηφιοποιημένους χάρτες οι  μπλε και κόκκινες διαγραμμίσεις καταγράφουν το εύρος της έκτασης που χαρακτηρίζεται ως Ζώνη  Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ), λόγω της σημαντικής ορνιθοπανίδας της περιοχής. Στο ΦΕΚ 1495/Β/06.09.2010 του Υπουργείου Περιβάλλοντος οι σχετικοί χάρτες και πίνακες κάνουν πλήρη καταγραφή, ενώ παράλληλα περιγράφεται πώς  μια περιοχή ΖΕΠ  μπορεί με βάση συγκεκριμένα κριτήρια να χαρακτηρισθεί ως προστατευόμενο τοπίο ή προστατευόμενος φυσικός σχηματισμός ή διατηρητέο μνημείο της φύσης (αρ.5), όπως άλλωστε πρότεινε και ο αναπληρωτής υπουργός.

 Στο ΦΕΚ60/Α/31/3/2011 με θέμα τη διατήρηση της βιοποικιλότητας καθορίζονται οι ειδικές ρυθμίσεις  της διαχείρισης και της προστασίας του φυσικού χώρου των περιοχών αυτών (αρθ.9 και13). Παράλληλα προσδιορίζεται ο τρόπος προώθησης της επιστημονικής έρευνας από τους αρμόδιους κρατικούς φορείς (αρθ.17) και προβλέπεται η ενημέρωση της τοπικής κοινωνίας από ακαδημαϊκά και  ερευνητικά ιδρύματα, επιστημονικές εταιρείες, περιβαλλοντικές μη κυβερνητικές οργανώσεις και φορείς που διεξάγουν έρευνα.

  Επιπλέον το φυσικό οικοσύστημα της Ραψάνης  θα πρέπει να τοποθετηθεί  σε ένα συνολικό πλαίσιο διαχείρισης σε συνδυασμό με την Κοιλάδα των Τεμπών, ενταγμένη επίσης  στο δίκτυο Natura  2000.  

  Ο Δήμαρχος άλλωστε σε ημερίδα που πραγματοποιήθηκε στο Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας1 αποκάλεσε τα Τέμπη ως «κοιμώμενο γίγαντα» της αναπτυξιακής πολιτικής. Πιστεύουμε ότι η αφύπνιση του γίγαντα, θα δημιουργήσει μεγάλες αναταράξεις, που θα αγγίξουν όλες τις γειτονικές περιοχές. Αν λοιπόν έχει προετοιμαστεί το πεδίο, μόνον οφέλη μπορεί να προκύψουν και εδώ πρέπει να μπει και να κερδηθεί το στοίχημα από την Τοπική Αυτοδιοίκηση η οποία μπορεί να συμβάλλει:

 α) αναθέτοντας την εκπόνηση σχεδίων σε φορείς που διαθέτουν αποδεδειγμένη εμπειρία και τεχνογνωσία για την παρακολούθηση του φυσικού περιβάλλοντος

β)  ενημερώνοντας τους  κατοίκους διότι έχει αποδειχθεί ότι μόνο ο  ενημερωμένος πολίτης συμβάλλει δημιουργικά στην αντιμετώπιση των προβλημάτων του τόπου του. Η συσσωρευμένη εμπειρία των κατοίκων για τη διαχείριση του τόπου τους αλλά και το έντονο  συναίσθημα, φορτισμένο από  μνήμες, συχνά έρχονται σε αντιπαράθεση με τη λογική, την επιστήμη,  τα ατομικά συμφέροντα, την κακή διαχείριση και δημιουργούν εντάσεις, συγκρούσεις και  ρήξεις.

  Δοκιμασμένες πρακτικές και έρευνες σε άλλες περιοχές της Ελλάδας μπορούν να εξετασθούν  σε σχέση με τα δεδομένα της περιοχής και να ανακοινωθούν με διοργάνωση Ημερίδας ή Συνεδρίου. Αναφέρουμε ως παραδείγματα: α) την έρευνα του Β. Νιτσιάκου για τα δάση βαλανιδιάς στο Πεκλάρι, χωριό της Κόνιτσας, β) τις έρευνες για την βαλανιδιά του τμήματος Δασοπονίας Καρπενησίου του ΤΕΙ Λαμίας. Αναγκαίες όμως είναι οι απόψεις και άλλων Πανεπιστημιακών ή Τεχνολογικών Ιδρυμάτων, η εμπειρία του Ινστιτούτου Δασικών ερευνών, η  εμπειρία του Δασαρχείου Λάρισας, αλλά και οι απόψεις της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας Λάρισας.

  Η διεθνής συνάντηση για τα πολιτιστικά τοπία σε περιοχές Natura 2000 που διοργάνωσε το Πολιτιστικό Ίδρυμα του Ομίλου Πειραιώς,2 εστίασε στο νέο μοντέλο ανάπτυξης, που δεν διαχωρίζει το φυσικό περιβάλλον από το πολιτιστικό. Ήδη η Επίτιμος Έφορος Αρχαιοτήτων Δέσποινα Χατζή- Βαλλιάνου  διατύπωσε  την τεκμηριωμένη πρόταση της για οικο-εθνο-αρχαιολογικό πάρκο στην περιοχή,3 που αφορά και τη Ραψάνη.

 Θέλουμε να πιστεύουμε ότι η νέα αυτή πρόκληση μακριά από αντιπαραθέσεις και  σκοπιμότητες θα σηματοδοτήσει μια νέα αντίληψη με στόχο α) την προσέλκυση επισκεπτών β) τη δημιουργία ευκαιριών για τη δραστηριοποίηση των νέων, με προϋπόθεση την  ενημέρωση  για τις παραγωγικές δυνατότητες της περιοχής γ)την αύξηση των εσόδων όσων παράγουν  προϊόντα δ) την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση των κατοίκων και των επισκεπτών.  Ενδεικτικά προτείνουμε:

 Α) Τη χάραξη πολιτιστικών διαδρομών με «θεματικούς προορισμούς»:

·         Θρησκευτικού- αρχαιολογικού  περιεχομένου:

- Ξωκλήσια  εκκλησίες του χωριού -  Εκκλησιαστικό Μουσείο.  

-Τεκές Χασάν Μπαμπά – Αγία Παρασκευή- ’γιοι Θεόδωροι

·       Οικολογικού περιεχομένου :

- παρατήρηση,   καταγραφή  φυτών και  δένδρων

- ιδιότητες,  μύθοι, συμβολισμοί, λαϊκές παραδόσεις

·       Δρόμοι του κρασιού : επισκέψεις στα αμπέλια και στα οινοποιεία, βιωματικές δράσεις  (συμμετοχή σε όσες εργασίες είναι δυνατόν)- Μουσείο Οίνου και  Αμπέλου

·       Λογοτεχνικές και ιστορικές διαδρομές  με επίκεντρο τη Βιβλιοθήκη.

·        Πεζοπορία σε χαραγμένα μονοπάτια

  Β) Την αναζήτηση και γνωστοποίηση όλων των πειραματισμών με βάση τους  καρπούς  του δάσους, όπως  τα βαλανίδια, τα κράνα, τα κούμαρα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα στην Τζια η Αμερικανίδα Marcie Mayer που ζωντάνεψε την οικονομία του νησιού. Παρά την αρχική  δυσπιστία των ντόπιων, δημιούργησε μια οικογενειακή μονάδα που παράγει αλεύρι, ζωοτροφές, ακόμη και φυτικά καλλυντικά αποκλειστικά και μόνο από τις βαλανιδιές του νησιού, τα οποία διατίθενται κυρίως μέσω Διαδικτύου στο εξωτερικό, ενώ ο φούρνος της επιχείρησης παράγει  «βαλανιδόψωμο» και μπισκότα.

   Πιστεύουμε λοιπόν ότι οι ξεχασμένοι και άγνωστοι θησαυροί του τόπου, αλλά και το δάσος των Αγίων Θεοδώρων μας προκαλούν να υιοθετήσουμε νέες αντιλήψεις που  απαιτούν τον σεβασμό όλων τόσο στη φυσική  όσο και στην  πολιτιστική κληρονομιά. 

 

               ΜΟΡΦΩΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΡΑΨΑΝΗΣ


--------------------------------------------------------------------------

    1. Στις 30/1/2012

    2. Διεθνής Συνάντηση10 - 11 Οκτωβρίου 2014, Αθήνα και Στυμφαλία

    3. www.dryas.eu/wp-content/uploads/2011/08/.../protasi_gia_oiko.pdf

 


Αναρτήθηκε: Τρίτη 5.5.2014

Ο απολογισμός των εργασιών του 3ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Νεοελληνικής Λογοτεχνίας «Μ. Καραγάτσης»

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ